Dawniej, drugiego dnia Świąt Wielkiej Nocy, popularne były różnego rodzaju obrzędy. Najpopularniejszy był śmigus i dyngus. Były to dwa zupełnie oddzielne zwyczaje, nie tak jak dzisiaj.

ZOBACZ TAKŻE:

Ochotnicze Straże Pożarne z powiatu sanockiego otrzymają nowe wozy ratowniczo-gaśnicze [ZDJĘCIA]

Śmigus był to zwyczaj polewania wodą i lekkiego smagania panien witkami brzozowymi lub wierzbowymi. Dyngusem nazywano kolędowanie, wyglądało ono różnorako, w zależności od regionu, z którego pochodzili kolędnicy. Młodzieńcy wozili po wsi żywego koguta na, bogato przystrojonym, dwukołowym wózku, do którego był przywiązany ptak. Koguta, wcześniej karmiono ziarnem namoczonym w spirytusie, dzięki temu ptak był bardziej podatny na wszelkie zabiegi wokół niego, nie wyrywał się. Zdolny był jednie do głośnego, charakterystycznego piania, któremu przypisywano znaczenie symboliczne. W ten sposób obwieszczał wiosce zmianę pogody na wiosenną. Tak przygotowanego koguta przywiązywano do wózka dyngusowego i ruszano do obchodzenia domów we wsi.

Dyngus u ludu w Miechowskiem

W późniejszym czasie żywego koguta zamieniono na sztucznego: ulepionego z gliny, pieczonego z ciasta, wycinanego z deski lub dyni, często obklejanego pierzem, który na wózku obracał się według własnej osi. Samego koguta, również ozdabiano wstążkami, był bardzo ważny, ponieważ traktowano go jako pamiątkę po kogucie, który pianiem obwieścił zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa.

Młodzieńcy, odwiedzając domy, śpiewali pieśni ludowe, a w zamian dostawali różne wiktuały np pisanki.

Zwyczaj chodzenia po dyngusie miał zalotny charakter, chodzenie z kurkiem dyngusowym uosabiało chłopaka idącego w konkury, dyngusowe przywołówki, stawianie słupów majowych pod oknami urodziwych panien. W okresie świątecznym odwiedziny kawalera w domu, w którym była panna na wydaniu – traktowano zawsze, jako przyjście w konkury z deklaracją matrymonialnych zamiarów.

Na śmigus nałożył się zwyczaj dyngusowania, dający możliwość wykupienia się pisankami od podwójnego lania (wodą i witkami). W taki oto sposób, te dwa obyczaje połączyły się w jeden pod nazwą śmigus-dyngus, z racji, że odbywał się w drugi dzień świąt, przylgnęła do niego potoczna nazwa Lany Poniedziałek.

Uwaga dziewczęta! Ta panna, która nie została oblana w śmigusa, była uważana za nieatrakcyjną. Także nie obrażajcie się gdy was dzisiaj chłopaki obleją - przyjmijcie to za komplement. Udanej zabawy!

Oblewanego (1)

Dzisiaj śmigus-dyngus. Znasz historię tego święta?